แตงโมถือว่าเป็นผลไม้ยอดฮิตที่มีคนชอบกินเป็นจำนวนมาก แต่ไม่ค่อยมีคนปลูกแตงโมไว้ในเพื่อเก็บผลไว้ทานด้วยตัวเอง เพราะว่าหลายคนยังติดภาพว่าแตงโมเป็นพืชที่ปลูกยาก ต้องใช้พื้นที่ในการปลูกเป็นบริเวณกว้าง รวมถึงต้องมีการดูแลที่ซับซ้อน แต่ในความเป็นจริงแล้วแตงโมไม่ได้เป็นพืชที่ปลูกยาก ไม่ต้องการพื้นที่มาก และการดูแลก็สามารถทำได้ไม่ยาก ลองมาดูกันว่าการปลูกแตงโมในบ้านด้วยตัวเองแบบง่ายๆ นั้นทำอย่างไร
แตงโมนั้นเป็นผลไม้ที่เมืองไทยรู้จัก และนำมาทานกันอย่างยาวนานตั้งแต่ครั้งอดีต แต่ในความเป็นจริงแล้วแตงโมนั้นมีถิ่นกำเนิดจากทวีปแอฟริกา ในประเทศไทยนั้นแตงโมที่นิยมปลูกมี 3 ประเภท คือ แตงโมพันธุ์ธรรมดา ใช้สำหรับกินเนื้อ เมล็ดมีขนาดเล็ก มีรสชาติหวาน ทานง่าย ซึ่งแตงโมแบบนี้สายพันธุ์ย่อยอีกมากมาย ไม่ว่าจะเป็น แตงโมจินตหรา, แตงโมตอร์ปิโด, แตงโมกินรี, แตงโมน้ำผึ้ง, แตงโมไดอา, แตงโมจิ๋ว เป็นต้น
เป็นแตงโมพันธุ์ผสมที่เมื่อก่อนนิยมปลูกเพื่อการส่งออกโดยเฉพาะ แต่ในปัจจุบันมีความนิยมบริโภคภายในประเทศมากขึ้น
เป็นแตงโมพันธุ์เฉพาะที่มีเมล็ดใหญ่ มีเมล็ดจำนวนมาก ปลูกเพื่อใช้เมล็ดมาทำเป็นอาหารว่าง ไม่นิยมบริโภคเนื้อ
แตงโมเป็นผลไม้ที่มีคุณประโยชน์มากมาย ในแตงโมนั้นประกอบด้วยธาตุอาหารที่เป็นประโยชน์ต่อร่างกาย และวิตามินต่างๆ เช่นคาร์โบไฮเดรต ไฟเบอร์ แคลเซียม ฟอสฟอรัส แมกนีเซียม โพแทสเซียม วิตามินเอ เบต้าแคโรทีน เป็นต้น และการทานแตงโมนั้นยังส่งผลดีต่อสุขภาพอีกด้วย เพราะแตงโมนั้นสามารถป้องกันโรคหอบหืด บำรุงสมอง บำรุงระบบประสาท บำรุงผิว ลดความเสี่ยงที่จะเป็นโรคมะเร็ง ช่วยลดอาการปวดกล้ามเนื้อ นอกจากนี้ยังช่วยบำรุงผิว และเส้นผมอีกด้วย
การลงมือปลูกแตงโมไว้ในบ้านเพื่อเก็บผลทานเองนั้นไม่ใช่เรื่องยาก เพียงแค่ต้องใส่ใจ และมีเวลาดูต้นแตงโมบ้างเท่านั้นเอง การปลูกแตงโมด้วยตัวเองนั้นสามารถปลูกลงดิน หรือปลูกในกระถางก็ได้ เพียงแค่ต้องมีการเตรียมพื้นที่สำหรับปลูก เตรียมดิน เตรียมเมล็ดพันธุ์ เตรียมปุ๋ย ให้พร้อม เพียงเท่านี้ก็สามารถปลูกแตงโมด้วยตัวเองได้แล้ว
การเตรียมดินปลูกแตงโมนั้นไม่ได้แตกต่างจากการเตรียมดินเพื่อปลูกพืชชนิดอื่นๆ มากนัก ดินที่เหมาะสมกับการปลูกแตงโมจะเป็นดินร่วน ก่อนปลูกควรยกพื้นที่บริเวณที่ต้องการปลูกให้เป็นร่องเพื่อการระบายน้ำที่ดี จากนั้นให้พรวนดินโดยผสมปุ๋ยคอกลงไปด้วย จากนั้นพักดินไว้ประมาณ 3 วันเพื่อเป็นการฆ่าเชื้อ ก่อนที่จะนำเมล็ด หรือนำต้นอ่อนมาปลูก 1 วันควรรดน้ำที่แปลงปลูกให้ชุ่มก่อน และพื้นที่ปลูกแตงโมต้องสามารถรับแสงแดดได้เต็มที่ เพราะว่าแตงโมนั้นเป็นพืชที่ชอบแดด หากไม่มีแดดลูกจะไม่โต
การเริ่มปลูกแตงโมหลังจากที่เตรียมดินเสร็จเรียบร้อยนั้น ก็จะนำต้นกล้า หรือเมล็ดมาหยอดในหลุมที่เตรียมไว้ ถ้าเป็นเมล็ดให้หยอดหลุมละ 4 – 5 เมล็ด แต่ถ้าเป็นต้นกล้าให้ปลูกหลุมละ 1 ต้น จากนั้นก็ใช้ดินกลบ และในกรณีของการใช้ต้นกล้ามาปลูกในระยะเวลา 3 วันแรกให้รดน้ำวันละ 3 เวลาคือ เช้า กลางวัน เย็น ส่วนการปลูกด้วยเมล็ดให้รดน้ำวันละ 2 ครั้ง เช้า – เย็น ต้นอ่อนแตงโมจะงอกออกมาในเวลาประมาณ 5 – 7 วัน
แต่ข้อควรระวังของการปลูกแตงโมด้วยเมล็ดคือแตงโมจะไม่งอกหากอุณหภูมิของเมล็ดต่ำกว่า 15.5 องศา ดังนั้นก่อนการปลูกแตงโมต้องนำเมล็ดไปแช่ในน้ำอุ่นก่อน แล้วค่อยนำมาปลูก ซึ่งการนำเมล็ดแตงโมไปแช่ในนำอุ่นจะช่วยให้แตงโมงอก และเติบโตอย่างสม่ำเสมอ
เมื่อเริ่มปลูกแตงโมแล้วการดูแลแตงโมให้เจริญเติบโตได้ดีนั้นก็เป็นเรื่องที่สำคัญเช่นกัน การดูแลแตงโมจะเริ่มเมื่อแตงโมนั้นแตกยอดอ่อนทะลุดินขึ้นมา โดยรดน้ำวันละ 1 ครั้ง และใส่ปุ๋ยอินทรีย์เพื่อเป็นการบำรุงเพิ่มเติม เมื่อเวลาผ่านไปประมาณ 7 วันแตงโมจะแตกใบอ่อนเพิ่มเติมให้เด็ดออกแล้วเหลือไว้แต่ใบสมบูรณ์ที่สุดประมาณ 3 – 4 ใบ
เมื่อแตงโมเริ่มแตกเถา ให้หมั่นสังเกตเรื่องโรคต่างๆ ที่จะเกิดขึ้นกับแตงโม ไม่ว่าจะเป็นโรคราน้ำค้าง หรือโรคใบจุด เพราะถ้าปล่อยทิ้งไว้แตงโมที่ปลูกจะตายทั้งหมด เมื่อพบว่าเป็นโรคให้ใช้ยาฆ่าแมลงสูตรอินทรีย์ฉีดให้ทั่วบริเวณแปลงปลูก
ถ้าแตงโมแตกเถามากเกินไปให้ตัดทิ้งเหลือเฉพาะเถาที่แข็งแรงไม่เกิน 4 เถา เนื่องจากถ้ามีเถามากเกินไปแตงโมจะไม่สมบูรณ์ ลูกแตงโมจะผลเล็ก และเมื่อแตงโมอายุ 1 เดือนเถาจะเริ่มยาวมากขึ้น รวมถึงแตกกิ่งแขนงออกมา กิ่งแขนงเหล่านี้ต้องตัดทิ้งให้หมดเหลือแต่เถาหลักเอาไว้
พอปลูกแตงโมเป็นระยะเวลา 35 – 40 วันแตงโมจะเริ่มติดลูก ต้องเลือกลูกที่สมบูรณ์ที่สุดเอาไว้โดยดูที่ก้านผล ถ้าก้านผลเล็กแสดงว่าแตงโมลูกนั้นไม่สมบูรณ์ ต้องหมั่นสังเกต และเด็ดออกให้หมด เนื่องจากแตงโมนั้นควรมีผลแค่ 1 – 2 ลูกต่อเถา
แตงโมนั้นเป็นพืชที่นิยมปลูกในฤดูแล้ง และฤดูหนาว ซึ่งอายุของแตงโมนั้นจะแตกต่างกันไปตามสายพันธุ์ และสภาพอุณหภูมิ โดยแตงโมในประเทศไทยจะมีอายุพร้อมเก็บเกี่ยวอยู่ที่ 55 – 85 วันนับตั้งแต่เริ่มแตกยอดอ่อน โดยการสังเกตว่าแตงโมนั้นพร้อมเก็บเกี่ยวหรือยังให้สังเกตที่ขั้วของผลแตงโม โดยขั้วผลจะเริ่มเปลี่ยนเป็นสีเหลือง และแห้งเป็นบางส่วน หรือใช้วิธีการเคาะเพื่อฟังเสียงซึ่งการเคาะต้องอาศัยความชำนาญพอสมควร แตงโมที่พร้อมเก็บเกี่ยวจะต้องแก่พอดีคือประมาณ 75 – 80% และก่อนเก็บแตงโมประมาณ 3 วันควรหยุดให้น้ำเพื่อที่แตงโมจะได้มีความหวานมากขึ้น
หลายๆ คนไม่สะดวกที่จะปลูกแตงโมลงดินเนื่องจากมีพื้นที่ไม่เพียงพอ การปลูกแตงโมในกระถางถือว่าเป็นอีกหนึ่งทางเลือกในการปลูกแตงโมด้วยตัวเอง โดยการปลูกแตงโมในกระถางนั้นเริ่มจากการเตรียมกระถางที่มีขนาด 15 นิ้ว ส่วนดินที่ใช้จะเป็นดินร่วนปนทรายผสมกับปุ๋ยอินทรีย์ รดน้ำให้ชุ่ม จากนั้นก็ใช้ต้นอ่อน หรือเมล็ดมาปลูกในกระถางได้เลย
การปลูกแตงโมในกระถางนั้นจำเป็นต้องทำร้านให้เถาแตงโมได้เลื้อยขึ้นไปในแนวตั้ง โดยร้านนั้นจะใช้เป็นไม้ไผ่ หรือใช้เชือกมาทำก็ได้ และเมื่อแตงโมติดผลให้เด็ดผลที่ไม่สมบูรณ์ออกให้หมดจนเหลือเพียงผลเดียว จากนั้นให้ทำถุง หรือตะกร้ามารองที่ใต้ลูกแตงโมเพื่อป้องกันไม่ให้ลูกแตงโมนั้นหล่นมาเสียหาย
ส่วนการดูแลแตงโมที่ปลูกในกระถางนั้นก็สามารถดูแลเหมือนแตงโมที่ปลูกลงดินได้เลย รวมไปถึงระยะเวลาในการเก็บเกี่ยวแตงโมที่ปลูกในกระถางก็เหมือนกับแตงโมที่ปลูกลงดินทั่วๆ ไปนั่นเอง
การเลือกใช้ปุ๋ย และยาปราบศัตรูพืชต่างๆ ให้ต้นแตงโมก็ถือว่าเป็นเรื่องที่จำเป็น เนื่องจากธรรมชาติของแตงโมนั้นสามารถเป็นโรคได้ง่าย และถ้าต้องการให้ได้ผลผลิตมีคุณภาพดีจำเป็นต้องมีการใส่ปุ๋ยสูตรต่างๆ เพื่อเป็นการบำรุง ปุ๋ยที่นิยมนำมาใช้กับแตงโมส่วนมากจะเป็นปุ๋ยอินทรีย์สูตรต่างๆ ตามแต่ระยะเวลาในการเติบโตของแตงโม หรือถ้าไม่สะดวกในการปรับสูตรปุ๋ยก็สามารถใช้ปุ๋ยอินทรีย์สูตรมาตรฐานได้เลยสำหรับการปลูกเองที่บ้าน
ส่วนเรื่องโรคต่างๆ ของแตงโมนั้นส่วนมากจะมาจากศัตรูพืชเป็นส่วนใหญ่ การกำจัดศัตรูพืชควรเลือกใช้ชีวภัณฑ์ที่เป็นสารอินทรีย์ เพราะว่าจะมีความปลอดภัยในการใช้ และไม่มีสารตกค้างในผลแตงโมนั่นเอง
ในบทความนี้ได้มาบอกเล่าถึงรายละเอียดต่างๆ ของการปลูกแตงโมไว้อย่างครบถ้วน ไม่ว่าจะเป็นลักษณะของแตงโมแต่ละสายพันธุ์ คุณประโยชน์ต่างๆ ที่จะได้รับจากการบริโภคแตงโม รวมไปถึงวิธีการปลูกแตงโมด้วยตัวเองอย่างละเอียดตั้งแต่ขั้นตอนการเตรียมดิน การดูแลแตงโม ประเภทปุ๋ยที่ต้องใช้ ไปจนถึงระยะเวลาการเก็บเกี่ยว
ขอขอบคุณข้อมูล : www.baania.com
© copyright 2026